Bài này thuộc chùm xe máy điện trong mục Xe máy, về cách bảo quản xe máy điện trong mùa mưa. Xe điện khác xe xăng ở chỗ toàn bộ hệ thống truyền động chạy bằng điện, nên kẻ thù lớn nhất của nó chính là nước và độ ẩm lâu ngày. Bảo quản tốt trong mùa mưa không chỉ giúp xe chạy ổn suốt mấy tháng ướt át mà còn kéo dài tuổi thọ ắc quy, chi phí thay thế đắt nhất trên chiếc xe. Nên đọc kèm xe máy điện bị ngập nước có nguy cơ gì để biết cách xử lý khi xe đã dính nước, cách tìm điểm sạc khi đi xe điện xa cho mùa mưa hay mất điện, và trải nghiệm xe máy điện chạy đường đèo vì đường đèo mùa mưa trơn là một bài riêng.

Câu trả lời nhanh

Bảo quản xe điện mùa mưa xoay quanh ba việc: đỗ xe nơi có mái che hoặc dùng áo che kín, giữ các điểm điện như hộc sạc và cọc ắc quy luôn khô, và lau khô xe sau mỗi chuyến đi mưa thay vì để nước tự ráo qua đêm. Trước mùa mưa nên kiểm tra một lượt nắp che ắc quy, giắc nối và phanh; trong mùa mưa thì duy trì thói quen sạc ở nơi khô ráo. Làm đều mấy việc đơn giản này, xe điện hoàn toàn chạy tốt suốt mùa ẩm ướt.

Vì sao mùa mưa ảnh hưởng mạnh đến xe điện

Nước là tác nhân nguy hiểm nhất với hệ thống điện: một giắc nối ướt có thể chập, một hộc sạc đọng nước là mối đe dọa trực tiếp mỗi lần cắm sạc. Khác với xe xăng chết máy rồi khởi động lại được, xe điện dính nước sâu có thể hỏng bo điều khiển, bộ phận đắt nhất trên xe, nên phòng bệnh luôn hơn chữa bệnh.

Độ ẩm cao kéo dài cũng là kẻ thù thầm lặng: cọc tiếp xúc bị oxy hoá, các điểm nối điện dần tiếp xúc kém, đèn và màn hình chớp tắt vô cớ. Những hư hỏng này không tới trong một trận mưa mà tích tụ cả mùa, vì vậy cách bảo quản trong bài này cần làm đều đặn chứ không làm một lần rồi quên.

Một điều nữa ít ai để ý: ẩm ướt làm hao pin nhanh hơn bạn tưởng. Khi trời lạnh và ẩm, ắc quy cho năng suất thấp hơn, quãng đường chạy được trong một lần sạc ngắn đi rõ rệt, vì vậy trong mùa mưa đừng để mức pin xuống quá thấp mới sạc, hãy sạc đều đặn khi pin còn dư, vừa giữ được lịch trình vừa tốt cho tuổi thọ ắc quy.

Chỗ đỗ và che chắn hằng ngày

Lý tưởng nhất là đỗ xe dưới mái hiên, trong nhà hoặc bãi có mái che. Nếu điều kiện không cho phép, đầu tư một tấm áo che xe chất liệu dày, phủ kín từ tay lái tới đuôi xe, và buộc chắc để gió mưa không vén áo lên. Trước khi phủ áo, lau nhanh phần yên và cốp, đậy kín nắp hộc sạc, không để áo chèn vào hộc đang hở.

Tránh đỗ xe ở chỗ trũng dễ đọng nước hoặc sát miệng cống, nơi nước chảy qua mỗi trận mưa. Cả chuyện đừng phủ áo khi xe còn ướt và nóng: hơi ẩm bị nhốt bên trong áo sẽ ngưng tụ ngược vào các khe điện, chính là kiểu ẩm ướt âm thầm mà ít ai ngờ tới. Với người sống ở chung cư, kéo xe vào thang máy lên nhà hay gửi ở tầng hầm khô thoáng vẫn hơn để ngoài trời.

Nếu phải gửi xe ở bãi giữ xe ngoài trời suốt giờ làm việc, hãy chọn vị trí có mái hoặc ít nhất là chỗ cao ráo, tránh các chỗ trũng trong bãi mà ai cũng biết là hay ngập. Nhìn qua cấu tạo mái bãi: mái lệch chảy về một phía thì đỗ xe ở phía kia. Vài phút quan sát lúc đầu mùa có thể giúp bạn chọn được chỗ gửi an toàn suốt mấy tháng mưa.

Kiểm tra độ kín trước mùa mưa

Dịp đầu mùa mưa, mang xe qua tiệm kiểm tra một lượt: nắp che ắc quy còn khít không, gioăng cao su có bị xẹp, các giắc nối giữa ắc quy và motor có bị oxy. Nhờ thợ tra keo chống ẩm ở các điểm nối nếu cần, chi phí này nhỏ so với thay bo mạch.

Tự kiểm tra tại nhà cũng làm được vài việc: nhìn lại hộc sạc xem nắp còn đóng kín, mở nắp xem bên trong có đọng nước hay rỉ sét; thử đèn, còi, phanh và màn hình sau mỗi trận mưa lớn. Bất kỳ dấu hiệu lạ nào như chớp đèn, báo lỗi trên màn hình, đều nên mang xe đi xem sớm, đừng chờ tới khi xe chết hẳn giữa mùa mưa.

Sạc xe khi trời ẩm ướt

Nguyên tắc vàng: chỉ sạc khi xe, hộc sạc, giắc sạc và tay bạn đều khô. Sau chuyến đi mưa, lau khô hộc sạc và để xe ráo một quãng rồi mới cắm sạc, tuyệt đối không cắm sạc ngay khi mọi thứ còn ướt. Sạc trong nhà, nơi thoáng và khô, tránh sạc ở hành lang hở gió mưa tạt vào.

Trong mùa mưa cũng nên tránh để bộ sạc nằm sát nền ẩm, dùng khay nhựa lót dưới bộ sạc cho chắc tâm. Nếu phải sạc ở chỗ công cộng có mái che, quan sát xem mái có chắn được mưa tạt, giắc sạc có bị ướt không rồi hãy cắm. Chưa chắc chắn thì về nhà sạc, an toàn hơn hối tiếc.

Bổ sung một thói quen nhỏ: kiểm tra dây sạc và củ sạc định kỳ, vết nứt trên vỏ dây hay cắm lỏng đều là điểm hở cho ẩm. Cuộn dây gọn, tránh để dây chùng xuống nền ẩm hoặc bị kẹp dưới bánh xe. Bộ sạc là chi tiết hay bị xem nhẹ đến khi hỏng, thay thế cũng mất thời gian chờ hàng hơn so với nhiều phụ kiện khác.

Vệ sinh sau mỗi chuyến mưa

Sau mỗi chuyến đi mưa, dành năm phút lau khô xe theo trình tự: phần điện trước gồm hộc sạc, bảng điều khiển, công tắc, rồi mới tới yên, khung và bánh xe. Lau bằng khăn khô sạch, không xịt nước trực tiếp vào xe điện như rửa xe xăng, đặc biệt tránh vòi nước áp lực mạnh áp vào các khe điện.

Đuôi xe và gầm hay đọng bùn nhất, bùn khô sẽ bám cứng gây gỉ các bu lông và làm lỏng ốp lềp theo thời gian. Dùng khăn ẩm lau bùn trước, lau lại lần nữa bằng khăn khô. Kiểm tra phanh luôn: phanh đĩa ướt trơn mất tác dụng những phút đầu sau khi ra khỏi mưa, nên thử phanh ở đầu ngõ trước khi nhập vào dòng xe.

Câu hỏi thường gặp

Xe máy điện có đi được dưới mưa không?

Có, nhà sản xuất thiết kế xe chịu được mưa thông thường khi đang chạy, nhưng cần tránh vũng sâu và lau khô sau chuyến đi. Đi dưới mưa to kéo dài thì nên tìm chỗ trú.

Đỗ xe ngoài trời cả mùa mưa có sao không?

Rủi ro tích tụ theo thời gian: ẩm thấm dần vào các điểm điện. Nếu bắt buộc phải đỗ ngoài, dùng áo che kín và kiểm tra xe thường xuyên hơn.

Che xe bằng bạt nhựa loại nào là đủ?

Chọn loại dày, phủ được hết xe và có dây buộc, càng che kín hộc sạc và màn hình càng tốt. Áo mỏng dễ rách và hắt nước vào trong lúc gió mạnh.

Mùa mưa có nên sạc qua đêm không?

Nên sạc ở nơi khô thoáng và theo đúng thời gian hãng khuyến nghị, tránh cắm sạc qua đêm ở chỗ ẩm ướt. Sạc đủ thì rút, không để bộ sạc và xe ở trạng thái ướt mà cắm điện dài giờ.

Đi mưa về sạc ngay được chưa?

Chưa nên, hãy lau khô hộc sạc và để xe ráo bớt trước khi cắm. Việc cắm sạc khi giắc còn ẩm là cách nhanh nhất để hỏng hệ thống sạc.

Dấu hiệu nào cho thấy xe đã bị ẩm nhiều?

Đèn chớp, màn hình báo lỗi vô cớ, xe chạy yếu giật cục hoặc có mùi khét nhẹ. Gặp các dấu hiệu này thì ngưng sạc và mang xe tới thợ kiểm tra sớm.

Có cần thay gì cho xe trước mùa mưa không?

Không bắt buộc, nhưng nên nhờ thợ kiểm tra lốp, phanh và độ kín các nắp che. Lốp mòn trên đường ướt dễ trượt hơn hẳn, phanh tốt là yếu tố an toàn chính mùa mưa.

Nguồn tham khảo

Tóm lại

Bảo quản xe máy điện mùa mưa gói gọn trong ba chữ: che, khô, kiểm tra. Che xe khỏi mưa, giữ các điểm điện luôn khô, và kiểm tra độ kín đầu mùa cũng như sau những trận mưa lớn. Nếu bạn cần thuê xe máy, kể cả xe điện, cho mùa mưa ở Hà Nội, hãy xem bảng giá thuê xe máy hoặc liên hệ Mr Tú qua điện thoại hoặc Zalo, giờ làm việc từ 08:00 đến 17:00 hàng ngày.