Chở bé đi học, đi chợ bằng xe máy, chiếc mũ bảo hiểm của bé là món trang bị không được làm liều: mũ rộng thì trượt mất tác dụng, mũ chật thì bé ngại đội và cha mẹ dễ buông lỏng cho bé đi không mũ. Bài này thuộc chùm trang bị khi đi xe máy trong mục hỏi đáp, trả lời cụ thể cách chọn cỡ mũ cho trẻ. Các câu hỏi khác về thuê xe nằm trong mục hỏi đáp tổng hợp, còn kinh nghiệm chọn đồ đi xe trong mục kinh nghiệm.
Câu trả lời nhanh
Chọn cỡ mũ trẻ em bằng cách đo vòng đầu của bé ngay trên trán ngang trên tai, lấy số đo ra li-ti-mét rồi so với cỡ ghi trên mũ, không chọn theo độ tuổi vì trẻ cùng tuổi rất khác nhau. Mũ vừa là: đội xuống ôm trọn vòng đầu, không cấn trán không hở gáy, lắc nhẹ đầu mũ không lảo đảo, và dây cằm chỉnh được khít vừa hai ngón tay. Trẻ lớn nhanh, nên đo lại vòng đầu mỗi vài tháng và đổi mũ khi mũ bắt đầu chật. Chọn mũ có tem chứng nhận hợp chuẩn, và tuyệt đối không dùng mũ đồ chơi, mũ nhựa không tem làm mũ bảo hiểm cho bé.
Đo vòng đầu và đổi ra cỡ mũ
Cách đo đúng: dùng thước dợn vòng quanh đầu bé, ngang qua vùng trán khoảng một đốt ngón tay trên chân mày, vòng trên vành tai, qua điểm lồi nhất phía sau đầu. Số đo là số li-ti-mét, và bảng cỡ mũ trẻ em thường chia theo khoảng, ví dụ cỡ nhỏ cho vùng bốn mươi tám đến năm mươi hai, cỡ vừa cho năm mươi hai đến năm mươi sáu, tùy hãng ghi trên nhãn trong mũ hoặc tem cỡ bên hông. Khi mua online, đo trước rồi chọn cỡ ghi rõ số li-ti-mét của hãng, vì các chữ S M L ở trẻ em không thống nhất giữa các nhãn. Mua trực tiếp vẫn tốt hơn: cho bé đội thử tại chỗ, chỉnh dây, và nhìn trực tiếp độ ôm. Con số đáng nhớ: đầu trẻ không ngừng đổi, và chiếc mũ mua đầu năm học có khi đã chật cuối năm, nên kiểm tra độ vừa theo tháng chứ không phải theo lần mua.
Dấu hiệu mũ vừa và dấu hiệu mũ sai cỡ
Mũ vừa có năm dấu hiệu: đội vào ôm trọn không cần xiết mạnh dây; vành mũ không đè chân mày nhưng cũng không hở khoảng trống phía trán; lắc đầu sang trái phải mũ đi theo đầu, không lảo đảo; dây cằm khít vừa chừa lọt hai ngón tay; và sau chặng đường, da đầu bé không có vết hằn đỏ quá sâu. Mũ sai cỡ thì ngược lại: mũ rộng lắc lư, tuột xuống che mắt mỗi lần phanh; mũ chật để vết hằn sâu ở trán, bé hay gỡ mũ giữa đường; mũ đội lệch hở một bên là mũ đã lệch form. Một chi tiết hay bị bỏ qua: tóc bé buộc đuôi hoặc búi cao làm mũ đội không sâu được, nên khi đội mũ thì tóc buộc thấp hoặc tết hẳn để mũ ôm đúng vị trí.
Tiêu chuẩn chất lượng của mũ trẻ em
Trên thị trường có hai loại mũ trẻ em: mũ bảo hiểm thật có tem chứng nhận hợp chuẩn, và mũ đồ chơi giá rẻ không tem chỉ để chụp ảnh. Luật giao thông đường bộ hiện hành quy định người ngồi trên xe mô tô, xe gắn máy phải đội mũ bảo hiểm đạt tiêu chuẩn kỹ thuật, và trẻ em không phải ngoại lệ khi đi trên xe máy. Mũ đạt chuẩn có tem dán chứng nhận, lớp vỏ cứng, lớp xốp lót dày, quai cằm chắc chắn, và có chốt điều chỉnh. Mũ đồ chơi vỏ mỏng giòn, xốp giấy mỏng, quai tháo được bằng tay: những chiếc này không bảo vệ gì, và dùng chúng còn nguy hơn không đội vì cha mẹ tưởng bé đã an toàn. Giá một mũ trẻ em đạt chuẩn nay không đắt, và đó là khoản đáng chi trước cả lớp học hay quần áo mới cho bé.
Cho trẻ quen đội mũ đúng cách
Nhiều bé khóc chống khi đội mũ không phải vì chật mà vì lạ. Vài cách làm quen: để bé chọn màu và hình bé thích, vì bé đủ lớn để có ý thích của mình; cho bé đội mũ ở nhà vài phút mỗi ngày như trò chơi; đội mũ mẫu cùng bé để bé bắt chước; và khen cụ thể mỗi lần bé đội ngoan. Trên xe, cha mẹ giữ thói quen chỉnh dây cho bé mỗi lần lên xe, cho tới khi bé lớn đủ tự chỉnh và vẫn nhắc. Một quy tắc không thỏa hiệp: chưa khóa dây nọ thì chưa nổ máy, kể cả chặng vài trăm mét về nhà, vì tai nạn không phân biệt quãng đường ngắn. Và chở trẻ dưới mức tuổi quy định, cần biết rõ quy định về độ tuổi trẻ em được chở trên xe máy để tránh sai cớ đáng tiếc.
Chở bé bằng xe thuê: lưu ý về mũ
Khi thuê xe máy cho cả nhà, hãy hỏi trước bên cho thuê có sẵn mũ trẻ em đạt chuẩn hay không, và cỡ ra sao, vì không phải đội xe nào cũng có mũ trẻ em, và mũ có thì chưa chắc vừa đầu bé nhà bạn. Chuẩn bị của riêng bạn vẫn chắc nhất: mang theo mũ của bé đã đo vừa, coi như hành lý bắt buộc của mọi chuyến cùng bé. Với bé còn nhỏ, một chiếc mũ vừa nặng vừa ôm cũng là phần giữ yên cho bé trên xe, vì mũ rộng làm bé khó chịu và hay gỡ. Trước mỗi chuyến, chỉnh lại dây nọ cho bé vì tóc và lớp áo khác nhau mỗi ngày làm độ khít đổi, và giữ mũ của bé trong cốp sạch sẽ không bị trầy xước giữa các chuyến.
Thay mũ theo giai đoạn lớn của trẻ
Trẻ đi qua vài giai đoạn cần đổi mũ: lứa vào nhà trẻ khi đầu bé còn nhỏ nên chọn cỡ tối thiểu của dòng mũ trẻ em, lứa tiểu học là giai đoạn đầu lớn nhanh nhất, nên kiểm tra vòng đầu mỗi học kỳ, và lứa thiếu niên có khi đã đo vượt cỡ trẻ em sang cỡ người lớn cỡ nhỏ. Một số gia đình có thói quen chuyền mũ từ anh sang em: cách này được nếu mũ còn form tốt, xốp chưa chai và vành chưa nứt, nhưng tuyệt đối không chuyền mũ từng bị va đập mạnh, vì vỏ mũ dù nhìn nguyên vẫn có thể đã mất độ chịu lực sau một cú ngã. Kiểm tra mũ cũ trước khi cho em dùng: bóp nhẹ vỏ, xem chốt dây, và để bé đội thử lại độ ôm. Nếu có điều kiện, mỗi bé một mũ riêng theo đo của bé vẫn là sạch và an toàn nhất.
Câu hỏi thường gặp
Đo vòng đầu bé kiểu nào để chọn mũ?
Dùng thước dợn vòng qua trán trên chân mày một đốt, trên vành tai, qua điểm sau đầu nhô nhất. Số li-ti-mét lấy so với bảng cỡ của hãng ghi trên mũ.
Chọn mũ trẻ em theo tuổi có đáng tin không?
Không đáng tin bằng đo vòng đầu, vì trẻ cùng tuổi rất khác nhau. Đo trực tiếp và cho đội thử là chắc nhất.
Mũ vừa cỡ trông thế nào?
Ôm trọn vòng đầu, không cấn trán không hở gáy, lắc đầu mũ không lảo đảo, dây nọ khít chừa hai ngón tay.
Bao lâu nên kiểm tra lại cỡ mũ của bé?
Mỗi vài tháng đo lại vòng đầu, và đổi mũ ngay khi mũ bắt đầu chật hoặc vành hở khi đội.
Mũ đồ chơi có đội được khi chở bé không?
Không. Mũ không tem chứng nhận là mũ đồ chơi, không bảo vệ; luật cũng yêu cầu mũ đạt tiêu chuẩn khi ngồi trên xe máy, trẻ em không ngoại lệ.
Thuê xe máy có sẵn mũ trẻ em không?
Tùy bên cho thuê, nên hỏi trước về cỡ và chuẩn. Chuẩn bị nhất là mang theo mũ của bé đã đo vừa, coi như hành lý bắt buộc của chuyến.
Nguồn tham khảo
- Nghị định số 168/2024/NĐ-CP của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ, trong đó có quy định người ngồi trên xe mô tô, xe gắn máy phải đội mũ bảo hiểm đạt tiêu chuẩn — Văn bản Chính phủ: vanban.chinhphu.vn
Tóm lại
Chọn mũ trẻ em là đo vòng đầu, so cỡ, cho đội thử, kiểm tra tem chuẩn và đổi mũ theo chân bé lớn; mũ vừa và đạt chuẩn mới bảo vệ được bé trên mọi chuyến xe. Khi cần thuê xe máy cho cả nhà quanh Hà Nội, liên hệ Mr Tú qua điện thoại hoặc Zalo trong giờ mở cửa từ 08:00 đến 17:00 hằng ngày, và tham khảo mục thủ tục thuê xe trước khi đặt.