Chở con nhỏ đi học, đi chợ bằng xe máy là cảnh tượng quá quen thuộc ở Hà Nội, nhưng không phải ai cũng nắm rõ quy định về việc trẻ em được ngồi phía trước hay phía sau xe máy. Quy định hiện nay đã thay đổi so với trước đây và xử phạt nghiêm khắc hơn nhiều, nên việc nắm rõ luật trước khi chở trẻ đi đường không chỉ giúp bạn tránh khoản phạt lớn mà còn bảo vệ an toàn cho chính đứa trẻ. Bài viết này trả lời chi tiết câu hỏi trẻ em ngồi trước xe máy có được không, mức phạt nếu vi phạm, và cách chở trẻ em trên xe máy an toàn nhất.
Câu trả lời theo quy định hiện hành
Theo quy định tại Nghị định 168/2024 của Chính phủ, hiện đang áp dụng, người lái xe máy chỉ được chở trẻ em dưới 6 tuổi ngồi phía trước xe, giữa hai tay của người lái. Trẻ em từ 6 tuổi trở lên buộc phải ngồi phía sau xe, không được ngồi phía trước người lái nữa. Đây là quy định mới so với quy định cũ trước đây, khi ranh giới tuổi được hiểu khác ở nhiều địa phương, khiến nhiều người vẫn nhầm lẫn.
Ngoài vị trí ngồi, bạn cũng cần nhớ quy định về số người trên xe: xe máy chỉ được chở tối đa hai người, tức người lái và một người ngồi sau. Trẻ em dưới 6 tuổi ngồi trước không bị tính như một người ngồi độc lập, đây chính là cơ sở để gia đình chở con nhỏ đi lại hằng ngày mà không vi phạm quy định về chở người. Tất cả mọi người trên xe, kể cả trẻ em, đều phải đội mũ bảo hiểm đạt chuẩn khi tham gia giao thông. Vì vậy trước mỗi chuyến đi cùng trẻ, bạn hãy tự hỏi ba câu: trẻ bao nhiêu tuổi, trẻ ngồi vị trí nào, và trẻ đã đội mũ đúng cách chưa. Ba câu đơn giản này giúp bạn tránh gần như toàn bộ các lỗi liên quan đến chở trẻ trên xe máy.
Chở trẻ em sai vị trí bị phạt thế nào
Mức phạt hiện nay không hề nhẹ. Người điều khiển xe máy chở trẻ em từ 6 tuổi trở lên ngồi phía trước bị xử phạt hành chính với mức phạt rất cao, có thể lên tới 14.000.000 đồng theo Nghị định 168/2024, kèm theo khả năng bị trừ điểm giấy phép lái xe, bởi hành vi này thuộc nhóm vi phạm về chở người trên xe mô tô. So với trước đây, đây là mức phạt tăng mạnh, cho thấy Nhà nước coi trọng việc bảo vệ trẻ em trên phương tiện giao thông.
Cần nhấn mạnh rằng mức phạt cao như vậy không phải để làm khó người dân, mà vì vị trí ngồi sai khiến trẻ em không được bảo vệ đúng cách. Trẻ lớn ngồi trước chắn tay lái của người điều khiển, làm bạn phản xạ chậm khi có tình huống gấp, đồng thời trẻ ở phía trước hoàn toàn không có điểm bám, dễ văng ra ngoài khi xe phanh gấp hoặc va chạm. Trong các vụ tai nạn xe máy có trẻ em ngồi trước vị trí không đúng, tỷ lệ chấn thương nặng ở trẻ luôn cao hơn hẳn.
Chở trẻ dưới 6 tuổi ngồi trước cần lưu ý gì
Với trẻ dưới 6 tuổi được phép ngồi trước, cách chở đúng vẫn có những yêu cầu riêng. Trẻ phải ngồi giữa hai chân của người lái, hai tay bạn ôm quanh lấy tay lái và giữ chặt trẻ, không để trẻ cầm nắm đồ chơi cứng hay thứ gì cản trở thao tác lái. Trẻ phải đội mũ bao hiểm đúng kích cỡ, loại đạt chuẩn, mũ quá rộng sẽ văng mất tác dụng bảo vệ khi va chạm, mũ quá chật khiến trẻ khó chịu và cựa quậy. Quần áo của trẻ không nên quá cồng kềnh dễ vướng vào tay lái hay gương chiếu hậu.
Nếu quãng đường xa hoặc trẻ đã lớn gần 6 tuổi, cân nhắc cho trẻ ngồi sau kèm người lớn thay vì ngồi trước, vì ngồi giữa hai người lớn phía sau an toàn hơn cho chặng đường dài. Luôn thắt chặt cốt mũ cho trẻ trước khi xuất phát và kiểm tra lại sau mỗi lần dừng xe, vì trẻ có thói quen tự tháo mũ khi nóng bức. Trong trời mưa, mặc áo mưa cho trẻ tách rời với áo mưa của người lái, tránh dùng chung một áo mưa lớn vì dễ che mất tầm nhìn và vướng tay lái.
Trẻ em ngồi sau xe máy đúng cách
Từ khi trẻ 6 tuổi trở lên, vị trí chuẩn là ngồi phía sau, hai chân chống lên bàn để chân, hai tay giữ vào vai người lái hoặc điểm bám an toàn trên xe. Bạn nên chọn xe có yên sau rộng và bàn để chân cố định khi thường xuyên chở trẻ, và dạy trẻ không xoay người ngắm nhìn, không thò chân ra khỏi bàn để chân, không buông tay khi xe đang chạy. Với những chuyến đi xa cùng trẻ lớn, nên nghỉ giữa chặng để trẻ không mỏi và buồn ngủ, trẻ ngủ gật trên yên sau là rủi ro lớn thường bị bỏ qua.
Trong trường hợp chở hai trẻ, một dưới 6 tuổi và một trên 6 tuổi, bố trí trẻ lớn ngồi sau, trẻ nhỏ ngồi trước, tuyệt đối không chở thêm người lớn thứ hai, vì vượt số người cho phép cũng là vi phạm bị xử phạt. Nếu phải chở hai trẻ cùng lúc thường xuyên, cân nhắc phương án khác an toàn hơn như đi cùng bằng hai xe hoặc dùng phương tiện chuyên chở trẻ em. Một mẹo nhỏ là hãy dặn trước cho trẻ về vị trí ngồi và cách giữ chắc, trẻ hiểu và hợp tác sẽ giúp cả chuyến đi nhẹ nhàng hơn rất nhiều so với trẻ cựa quậy không theo quy tắc.
Người thuê xe máy chở trẻ cần chuẩn bị gì
Khi thuê xe máy ở Hà Nội để chở con đi chơi hoặc đi học, bạn nên báo trước nhu cầu để được tư vấn loại xe có yên sau êm và bàn để chân phù hợp. Giá thuê xe máy thường khoảng 150.000đ đến 200.000đ mỗi ngày tùy dòng xe, tiền cọc thường từ 2.000.000 đến 5.000.000 đồng tùy xe và điều kiện thuê. Một số gia đình khách du lịch muốn thuê thêm mũ bảo hiểm trẻ em, bạn nên hỏi trực tiếp với Mr Tú qua điện thoại hoặc Zalo trong giờ mở cửa từ 08:00 đến 17:00 hằng ngày để được chuẩn bị đầy đủ trước khi nhận xe, mọi thông tin về phụ kiện đi kèm cần xác nhận trước lúc thuê.
Trước khi xuất phát cùng trẻ, hãy cùng trẻ kiểm tra xe nhanh: phanh, đèn, còi, và đặc biệt là đội mũ cho trẻ đúng cách. Cho trẻ quen với việc đi xe máy từ những quãng ngắn trong phố trước khi lên chuyến xa. Trẻ được chuẩn bị tốt sẽ ngồi yên, hợp tác, và chuyến đi của cả nhà vừa an toàn vừa thoải mái, thay vì vừa đi vừa lo trẻ ngả ngớn giữa đường.
Các câu hỏi thường gặp
Trẻ em bao nhiêu tuổi được ngồi trước xe máy? Chỉ trẻ em dưới 6 tuổi được ngồi phía trước xe máy, ngồi giữa hai tay của người lái, trẻ từ 6 tuổi trở lên phải ngồi phía sau.
Chở trẻ 6 tuổi ngồi trước xe máy bị phạt bao nhiêu? Theo Nghị định 168/2024, hành vi chở người không đúng quy định trên xe máy, trong đó có chở trẻ từ 6 tuổi trở lên ngồi trước, có thể bị phạt tới 14.000.000 đồng.
Trẻ em có phải đội mũ bảo hiểm không? Có, mọi người ngồi trên xe máy kể cả trẻ em đều phải đội mũ bảo hiểm đạt chuẩn, mũ cho trẻ cần đúng kích cỡ và thít chặt cốt trước khi chạy.
Xe máy được chở tối đa mấy người? Người lái và một người ngồi sau, riêng trẻ em dưới 6 tuổi ngồi trước không tính như người chở thêm, trừ các trường hợp đặc biệt do pháp luật quy định như chở bệnh nhân cấp cứu.
Thuê xe máy có kèm mũ bảo hiểm trẻ em không? Tùy từng nơi cho thuê, bạn nên xác nhận trước khi đặt xe, với Mr Tú hãy gọi điện hoặc nhắn Zalo trong giờ mở cửa từ 08:00 đến 17:00 hằng ngày để được trả lời chính xác.
Tóm lại
Trẻ em dưới 6 tuổi được ngồi phía trước xe máy giữa hai tay người lái, còn trẻ từ 6 tuổi trở lên phải ngồi phía sau, vi phạm có thể bị phạt tới 14.000.000 đồng theo Nghị định 168/2024. Dù ngồi trước hay sau, trẻ đều phải đội mũ bảo hiểm đạt chuẩn và bạn chỉ được chở tối đa hai người trên xe. Nếu bạn cần thuê xe máy ở Hà Nội cho cả nhà đi chơi, hãy liên hệ Mr Tú qua điện thoại hoặc Zalo trong giờ mở cửa từ 08:00 đến 17:00 hằng ngày. Trước khi nhận xe bạn nên đọc thủ tục thuê xe máy tại Hà Nội, tham khảo kinh nghiệm thuê xe máy tại Hà Nội để chuẩn bị tốt cho chuyến đi có trẻ em, và xem câu hỏi thường gặp về thuê xe máy giải đáp thêm nhiều tình huống. Bạn cũng có thể ghé chuyên mục hỏi đáp thuê xe máy để tìm thêm nhiều vấn đề liên quan.