Cung đường Hà Nội – Hồ Ba Bể dài khoảng hai trăm hai mươi tới hai trăm ba mươi cây số một chiều, chạy chủ yếu trên quốc lộ 3 qua Thái Nguyên, Bắc Kạn rồi rẽ vào đường tỉnh về phía hồ. Với phần lớn người đi, đây là chuyến năm tới sáu tiếng chạy sạch, nghĩa là các điểm dừng chân không phải thứ trang trí cho lịch trình mà chính là cách chia nhỏ quãng đường thành các chặng dễ tiêu hóa. Bài này thuộc chuỗi cung đường Hà Giang – Cao Bằng trong chuyên mục cẩm nang cung đường, điểm danh những điểm dừng chân đáng giá theo góc nhìn của người chạy xe máy: đâu nghỉ giải lao, đâu ăn trưa, đâu chụp ảnh, và đâu nên bỏ qua. Để nắm tổng thể lộ trình, đọc bài cung đường đi xe máy từ Hà Nội đến Hồ Ba Bể; nếu bạn định gói chuyến trong hai ngày thì bài lịch trình 2 ngày 1 đêm đi xe máy đến Hồ Ba Bể đã tính sẵn các mốc giờ.

Câu trả lời nhanh

Bốn điểm dừng đáng giá nhất trên cung này: một, khu vực Sông Công – trung tâm Thái Nguyên cho bữa sáng muộn hoặc cà phê đầu chặng, nơi có đủ quán và trạm xăng; hai, đoạn Chợ Mới cho bữa trưa gọn khi bạn muốn giữ nhịp buổi chiều; ba, thành phố Bắc Kạn cho bữa trưa thị tứ đầy đủ hơn nếu lịch của bạn dư thời gian; bốn, khu Chợ Rã ven Hồ Ba Bể cho ăn tối cá hồ sau khi đã tới đích. Ngoài ra có một điểm dừng phong cách khác: các đồi chè Tân Cương ven quốc lộ 3, vừa là chỗ giải lao vừa là một cảnh quan riêng. Nguyên tắc chọn: ưu tiên dừng theo cột mốc thời gian mỗi chín mươi phút tới hai tiếng, hơn là chạy bền rồi dừng một lần dài.

Chặng một: Hà Nội – Thái Nguyên, dừng ở đâu vừa ra khỏi phố

Chặng một dài khoảng bảy mươi cây số, mặt đường rộng nhưng đông xe tải vào buổi sáng. Điểm dừng đầu tiên hợp lý nằm quanh vùng Sóc Sơn hoặc Trung Hòa trước khi xe đổ lên quốc lộ 3: vài quán phở và quán cà phê ven đường mở từ sớm, hợp cho bữa ăn nhanh năm nhất mười lăm phút. Nếu bạn đã ăn sáng ở nhà, hãy dành điểm dừng đầu cho một ly cà phê quanh Sông Công: vừa đủ đánh thức, vừa cho lưng đứt đoạn sau hơn một tiếng ngồi yên. Trạm xăng dày ven quốc lộ đoạn này nên không cần tính điểm đổ xăng riêng; cứ khỏi phố với bình đầy và đổ lại tại Thái Nguyên.

Chặng hai: Thái Nguyên – Chợ Mới – Bắc Kạn, bài toán bữa trưa

Đoạn trung gian của cung là nơi bữa trưa quyết định cả buổi chiều. Nếu xuất phát sớm và tới đây quanh mười một giờ, Chợ Mới là lựa chọn gọn: thị trấn nhỏ ven quốc lộ, các quán ăn nhận khách nhanh, món miền núi quanh đây đáng thử là gà đồi và các món gỏ cá suối theo mùa. Nếu bạn đi muộn hơn hoặc muốn bữa trưa thị tứ, thành phố Bắc Kạn cho lựa chọn nhiều hơn và chất lượng ổn, đánh đổi thêm khoảng ba mươi phút so với dừng tại Chợ Mới. Người kinh nghiệm thường chia đều: chặng sáng dừng ngắn, trưa dừng dài, để sau Bắc Kạn còn đường núi tới hồ không phải cố chạy. Trên đoạn này cũng có các bến nghỉ ven đường nhìn thung lũng, hợp dừng năm phút duỗi chân và chụp ảnh mặt đường quanh co phía xa.

Đồi chè Tân Cương: điểm dừng kiêm điểm ngắm

Nằm ven quốc lộ 3 phía Thái Nguyên, vùng chè Tân Cương là một trong những điểm dừng đẹp nhất mà không hề lệch cung: chỉ cần rẽ vào đường liên xã vài trăm mét là tới các đồi chè cắt bậc. Mùa đẹp quanh năm nhưng rõ nhất là sau các đợt mưa khi chè non xanh đậm. Đây là dạng điểm dừng kép: giải lao chân tay, mua chè tại các nông trại, và có nguyên một cảnh quan để chụp mà không phải chạy thêm cây số nào. Nhiều người đi Ba Bể chọn cách dừng chè trên đường chiều về, khi đã hết giờ gấp và có thể đi bộ thong thả nửa tiếng giữa đồi. Ai quan tâm khung cảnh kiểu này quanh vùng cũng nên xem cảnh quan đẹp nhất ở Hồ Núi Cốc theo người chạy xe, một hồ khác cùng trục quốc lộ 3.

Chặng cuối: Bắc Kạn – Chợ Rã, dừng trước khi tới hồ

Đoạn khoảng năm mươi tới sáu mươi cây số từ Bắc Kạn lên hồ đi qua đường 278 hẹp quanh co, nên điểm dừng hợp lý tiếp theo là trạm xăng cuối cùng trước khi rời quốc lộ: đổ đầy bình tại đây vì các trạm ven hồ thưa và đóng sớm. Trên đường 278 có vài khúc nhìn xuống thung lũng suối Năng đẹp, nhưng mặt đường hẹp, chỉ nên dừng ở các bãi rộng rõ ràng. Khi tới khu Chợ Rã, các nhà nghỉ và quán ăn tập trung quanh bến thuyền; đây là điểm dừng cuối trong ngày, hợp cho bữa tối cá hồ và gà nướng. Nếu bạn tới sớm cuối chiều, đi bộ quanh bến trước khi trời tối cũng đáng: ánh sáng cuối ngày trên mặt hồ là một trong những khung cảnh đẹp nhất của cả chuyến.

Những điểm dừng nên bỏ qua

Ba loại điểm dừng không đáng phí thời gian trên cung này. Các điểm dừng du lịch tự phát ven quốc lộ có biển to mời khách vào xem hang chùa không có trong bất kỳ tư liệu nào: đa số là bãi đỗ trải nghiệm kém và giá dịch vụ cao. Các quán ăn dày đặc ngay đầu các khu dân cư mà không có khách địa phương nào: tín hiệu về chất lượng và độ tươi của món. Và các khúc dừng chụp ảnh ngay khúc cua mù trên đường 278: đẹp trên ảnh nhưng là vị trí gây tai nạn điển hình; luôn kéo xe hẳn vào bãi rộng rồi mới lấy máy ra.

Chi phí dừng chân và khâu thuê xe từ Hà Nội

Chi phí dừng chân trên cung này vừa phải: cà phê và ăn sáng muộn quanh chục nghìn tới vài chục nghìn một lượt; bữa trưa tại Chợ Mới hoặc Bắc Kạn thường thấp hơn ăn ở Hà Nội; bữa tối ven hồ tùy món cá hồ. Khoản lớn nhất của chuyến vẫn là tiền thuê xe theo ngày. Ở Hà Nội, xe số phổ thông như Honda Wave hoặc Yamaha Sirius thường có giá thuê khoảng một trăm năm mươi nghìn đồng cho một ngày; xe ga như Honda Vision hoặc Honda Air Blade thường vào khoảng hai trăm nghìn đồng cho một ngày; so đủ các dòng tại bảng giá cho thuê xe máy ở Hà Nội. Bên cho thuê thường giữ khoản đặt cọc từ hai tới năm triệu đồng tùy xe và điều kiện thuê, có thể yêu cầu CCCD hoặc hộ chiếu theo hợp đồng. Với xe trên 50cc, người lái cần giấy phép lái xe phù hợp còn hiệu lực. Khách thuê tự chuẩn bị bảo hiểm cần thiết cho chuyến đi, vì bên cho thuê không cung cấp bảo hiểm. Một điều canh giờ: cửa hàng cho thuê mở từ tám giờ sáng đến năm giờ chiều hằng ngày, và trả trễ thường bị tính thêm theo giờ, nên lịch dừng chân của ngày cuối phải tính ngược từ khung giờ đó.

Câu hỏi thường gặp

Đi một ngày có cần dừng ăn trưa đầy đủ không?

Có: chạy hơn hai trăm cây số không ăn trưa là cách nhanh nhất để mất tập trung vào buổi chiều, đoạn cần tỉnh táo nhất của cung.

Điểm dừng nào an toàn nhất cho xe?

Các quán có bãi gửi xe trong sân và đông khách địa phương; trên đường 278 chỉ dừng ở bãi rộng, không dừng ngay khúc cua.

Mang đồ ăn nhẹ theo có đáng không?

Đáng cho các chặng ngắn: lương khô và nước giúp bỏ qua một điểm dừng khi lịch gấp, nhưng không thay thế bữa trưa nóng.

Đi mùa đông có cần thay đổi lịch dừng không?

Có, nên dồn các dừng dài vào khung giữa trưa khi trời ấm nhất và rút ngắn mỗi chặng lại một chút, vì trời lạnh buốt làm người nhanh mỏi hơn trên đường trường. Với lịch mùa đông, việc xuống xe vận động mười lăm phút ở mỗi điểm dừng giữ cho tay chân dẻo dai trên hai chặng cuối, đồng thời nên ăn nóng thay vì chỉ uống nước, vừa giữ nhiệt cho cơ thể vừa tránh hạ đường huyết lúc chiều tối. Nếu về muộn, cân nhắc nghỉ đêm ở Chợ Rã thay vì chạy đêm về Hà Nội.

Tóm lại

Các điểm dừng chân đáng giá nhất trên cung Hà Nội – Hồ Ba Bể là Sông Công cho cà phê đầu chặng, Chợ Mới hoặc Bắc Kạn cho bữa trưa, các đồi chè Tân Cương cho cảnh quan và Chợ Rã cho bữa tối cá hồ; kết hợp chúng theo nhịp chín mươi phút tới hai tiếng một dừng là cách chạy đường dài bền nhất. Nếu bạn cần thuê xe máy ở Hà Nội cho cung Ba Bể, hãy liên hệ Mr Tú qua điện thoại hoặc Zalo trong giờ mở cửa từ 08:00 đến 17:00 hằng ngày để hỏi xe hiện có, giá từng dòng và tư vấn chọn xe cho chặng núi. Tham khảo thêm kinh nghiệm chạy xe đường dài trước khi lên đường.