Chợ phiên Bắc Hà họp đúng chủ nhật mỗi tuần ở thị trấn nhỏ giữa cao nguyên đá trắng Lào Cai, và với người đi xe máy thì giá trị lớn nhất của chuyến đi không chỉ nằm trong phiên chợ, mà nằm ở quãng đường lên tới đó, dốc ruộng bậc thang, đèo mây trôi và những dãy nhà sàn ven triền đồi hiện ra sau mỗi khúc cua. Bài này thuộc chùm Sa Pa, Lào Cai và Yên Bái trong mục du lịch, kể cảnh quan đẹp nhất ở Chợ phiên Bắc Hà theo góc nhìn của người cầm lái. Về mùa hoa nở quanh khu vực chợ đã có bài về mùa hoa nào nở đẹp ở Chợ phiên Bắc Hà khi đi xe máy, kinh nghiệm chạy các cung vùng cao xem tại mục cung đường.
Câu trả lời nhanh
Theo người chạy xe, ba cảnh quan đáng xem nhất quanh Bắc Hà là dải ruộng bậc thang xanh vào mùa lúa và vàng vào mùa gặt ven các dốc thôn bản, đèo quanh co vùng ven đường lên chợ với mù sương buổi sớm, và khu cổng chợ đá của phiên chợ Chủ nhật nơi các dòng người dân tộc dắt ngựa, gùi hàng nhiều màu xuống chợ. Điểm đặc biệt của Bắc Hà so với các thị trấn du lịch khác là cảnh quan chưa bị che lấp bởi biển hiệu, nhà cao tầng mọc lên lộn xộn, nên các khung hình ven đường vẫn giữ đúng chất vùng cao. Thời điểm đẹp trong ngày là sáng sớm từ sáu tới chín giờ khi mù chưa tan hết, và thời điểm đẹp trong năm là mùa lúa chín quanh tháng chín mười. Đi xe máy cho phép dừng ở các đoạn đẹp mà ô tô không có chỗ lề, đây là lợi thế lớn nhất của cách đi này.
Dải ruộng bậc thang ven các dốc thôn bản
Ruộng bậc thang quanh Bắc Hà không tập trung thành một điểm tham quan bán vé mà trải dài dọc các dốc thôn, mỗi khúc cua lại mở ra một tầng ruộng khác, và người chạy xe có thể chọn dừng ở bất kỳ đoạn lề an toàn nào để ngắm. Mùa nước đổ khoảng tháng tư năm khi mặt ruộng gương nước phản chiếu trời mây, mùa lúa non xanh rì rì giữa hè, và mùa lúa chín chuyển vàng óng vào tháng chín mười là đỉnh của cảnh quan này. Các thôn ven đường xuống chợ giữ được dáng nhà sàn truyền thống, khói bếp sớm bồng bềnh trên triền đồi, khung hình sớm sáng kết hợp khói, mù và ruộng là loại ảnh mà nhiều người đi ô tô không bao giờ dừng được vì không có chỗ đỗ.
Đèo mây và sương sớm trên đường lên chợ
Đoạn đường từ hướng Lào Cai lên Bắc Hà đi qua nhiều dốc đèo, sáng chủ nhật sớm, mù dày đặc thấp dần khi mặt trời lên, nhìn từ các đoạn cao thấy mây trôi dưới chân đường, các thôn nằm rải trên lưng chừng như những hòn đảo nổi. Người chạy xe nên xuất phát từ mờ sáng để gặp đúng lúc mù đang tan, sau chín giờ mười giờ mù về hẳn, trời quang thì cảnh đẹp giảm một nửa vì mất lớp sương làm mờ chân đồi. Dừng ngắm mù nên chọn các đoạn đường bằng có lề rộng, bật đèn pha ngay cả khi trời tờ mờ sáng để xe khác thấy mình, và không dừng sát mép vách vì lề đèo có đoạn sụt không nhìn ra. Đây là kiểu cảnh chỉ có khi tự lái, ngồi ghế ô tô nhìn qua kính thì hết câu chuyện.
Cổng chợ đá và phiên chợ Chủ nhật
Bản thân khu chợ phiên cũng là một cảnh quan, cổng chợ đá cũ kỹ, dãy sạp lợp tôn xen gỗ, và đặc sắc nhất là dòng người các dân tộc dắt ngựa chở hàng từ các bản xa đổ về từ tờ mờ sáng. Phần chợ của người dân tộc ở rìa phiên với các sạp chè Shan tuyết, rượu ngô Bắc Hà, vải dệt thổ cẩm và hàng ngô gùi trên lưng, màu sắc của trang phục các dân tộc Mông, Dao, Phù Lá hòa vào nhau tạo nên bức ảnh mà không dàn dựng nào làm được. Muốn chụp được dòng người dắt ngựa vào chợ thì phải có mặt từ sớm, ảnh đẹp nhất là lúc mặt trời vừa lên chiếu nghiêng qua cổng chợ, sau tám chín giờ phiên chợ đông nghịt, chụp cảnh toàn cảnh khó hơn.
Những đoạn ven đường nên dừng theo giờ
Lịch trình gợi ý cho người chạy xe là xuất phát từ nơi nghỉ gần đó từ năm rưỡi sáng, dừng đầu tiên tại các đoạn đèo cao ngắm mây dưới thung, dừng thứ hai tại các thôn ven dốc chụp ruộng và nhà sàn khi khói bếp chưa tan, tới cổng chợ trước bảy giờ để kịp dòng người dắt ngựa, vào phiên chợ ăn sáng bún ngựa và uống chè Shan nóng, rồi sau chín giờ khi phiên đông thì quay ra ngoài chạy vòng các đường quanh chợ ngắm cảnh từ cao xuống. Ngày chủ nhật người và ngựa đông, đường quanh khu chợ đông nghẹt, chạy chậm và kiên nhẫn, không cố vượt các gánh hàng ven đường. Trời hạ mù dày bất chợt thì dừng ở thôn có nhà dân chờ, mù vùng này tan nhanh chỉ sau một hai giờ.
Canh thời tiết và ánh sáng theo mùa
Cảnh quan vùng Bắc Hà đổi chất theo mùa rõ hơn nhiều nơi khác, người chạy xe nên biết trước đặc điểm từng mùa để chọn chuyến. Mùa xuân khoảng tháng hai tháng ba trời hay mưa phùn, mù dày và thấp, ruộng chưa xanh nhưng các dốc đào hoa, mận hoa trắng nở trước lá, chụp được khung mù trắng mềm ở thôn bản. Mùa hạ từ tháng năm tới tháng bảy là mùa mưa lớn, có ngày dốc trơn và lũ quét cục bộ, nên xem dự báo trước khi lên, đổi lịch nếu có bão áp thấp, đổi lại trời hạ quang mây rất đẹp với mây thấp trôi qua các dãy đồi. Mùa thu tháng chín mười là cao điểm của cảnh quan, lúa chín vàng các tầng ruộng, trời ít mưa, mù buổi sáng mỏng và tan nhanh, khung giờ đẹp vẫn là sáng sớm nhưng không phải dậy quá sớm như mùa đông.
Ánh sáng vùng cao nắng sớm nghiêng rất vàng, khoảng sáu giờ rưỡi tới bảy giờ rưỡi là khung sáng đẹp nhất trong ngày, sau tám giờ nắng lên cao mất độ nghiêng, ảnh phẳng màu. Máy ảnh mang theo trên xe nên có khăn lau vì mù đọng ướt, và kính mũ che nắng bụi giúp mắt đỡ chói khi ngược nắng trên các dốc mở hướng đông. Vào mùa đông phiên họp muộn hơn và tản sớm hơn khi trời lạnh, lịch trình nên dồn các điểm chụp về buổi sáng và giữ chiều cho đường dài trở về.
Câu hỏi thường gặp
Chợ phiên Bắc Hà họp ngày nào trong tuần?
Chính phiên họp vào Chủ nhật, nên muốn xem cảnh quan đẹp nhất quanh chợ thì tính đi từ tối thứ bảy để dạo đường sớm chủ nhật rồi vào phiên.
Thời điểm nào trong ngày đẹp nhất để ngắm cảnh?
Sáng sớm từ sáu tới chín giờ, mù chưa tan hết, khói bếp thôn bản chưa hết, sau giờ này trời quang và phiên chợ đông, cảnh giảm hẳn phần thú vị.
Mùa nào quanh Bắc Hà đẹp nhất?
Mùa lúa chín tháng chín mười cho ruộng vàng óng, mùa nước đổ tháng tư năm cho ruộng gương nước, hai mùa này chụp ảnh đẹp nhất.
Đi xe máy dừng ven đường chụp ảnh được không?
Được, đây là lợi thế của xe máy, chỉ chọn đoạn bằng, có lề rộng, không dừng sau khúc cua, bật đèn pha sớm sáng để xe khác nhận ra.
Trên đường lên Bắc Hà có chỗ nào nghỉ sớm không?
Có các homestay và nhà nghỉ nhỏ quanh thị trấn, nên đặt trước đêm thứ bảy vì sáng chủ nhật người đi phiên chợ rất đông.
Mù dày quá thì xử lý thế nào?
Chạy thật chậm bật đèn pha, hoặc dừng ở thôn có nhà dân chờ, mù vùng này thường tan trong một hai giờ khi mặt trời lên cao.
Chụp dòng người dắt ngựa vào chợ lúc nào?
Trước bảy giờ sáng tại khu cổng chợ, mặt trời lên chiếu nghiêng qua cổng là khung đẹp nhất, sau tám giờ phiên đông nghẹt khó chụp.
Nguồn tham khảo
Mô tả cảnh quan quanh Chợ phiên Bắc Hà dựa trên đặc điểm phổ biến của vùng cao nguyên đá trắng Lào Cai, mùa vụ và nhịp phiên chợ, có thể đối chiếu với nguồn báo chí chính thống. Về quy định giao thông trên đường vùng cao, tham khảo Nghị định 168/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ. Kinh nghiệm tổng hợp cho các chuyến vùng cao xem thêm tại mục kinh nghiệm.
Tóm lại
Cảnh quan đẹp nhất ở Chợ phiên Bắc Hà theo người chạy xe là dải ruộng bậc thang ven dốc, đèo mây buổi sớm và khu cổng chợ đá ngày Chủ nhật, canh khung giờ sáu tới chín sáng là đỉnh của chuyến. Muốn thuê xe máy đi Bắc Hà, liên hệ Mr Tú qua điện thoại hoặc Zalo, giờ làm việc từ 08:00 đến 17:00 hàng ngày, thông tin chi tiết xem tại trang bảng giá thuê xe máy.