Chợ phiên Đồng Văn họp theo vòng tuần ở các thị trấn cao nguyên đá, và đi trễ phiên chợ là tiếc cả chuyến. Từ Hà Nội lên tới Đồng Văn chừng ba trăm cây số qua các cung đèo, nên giờ xuất phát quyết định nhiều hơn tốc độ chạy. Bài này thuộc chùm cung đường Hà Giang Đông Bắc Cao Bằng trong mục cung đường, hướng dẫn chọn lịch trình hợp lý cho ngày chợ. Điểm tham quan dọc đường nằm trong mục du lịch, còn lưu ý an toàn đèo trong mục an toàn.
Câu trả lời nhanh
Chợ phiên vùng Đồng Văn họp theo vòng: mỗi tuần một thị trấn, sáng chủ nhật là phiên lớn nhất ở thị trấn Đồng Văn. Khoảng cách Hà Nội tới Đồng Văn quá dài cho một ngày thoải mái, nên lịch chuẩn là hai ngày: ngày một chạy từ Hà Nội tới Hà Giang thành phố hoặc Quản Bạ nghỉ đêm, ngày hai dậy sớm lên Đồng Văn trước giờ chợ sáng. Xuất phát ngày một từ sớm sáu giờ sáng để hết đèo trước chạng vạng. Ai cố chạy một ngày trọn vẹn chỉ nên làm nếu rất quen đường và chấp nhận tới nơi khi trời đã tối, điều không nên với cung đèo núi này.
Ngày chợ và vòng tuần của các phiên chợ
Các chợ phiên vùng cao nguyên đá không họp mỗi ngày: mỗi thị trấn chọn một ngày trong tuần theo vòng, và phiên thị trấn Đồng Văn thường là sáng chủ nhật, đông nhất cả vùng với các thôn người Mông, Dao, Tày về chợ từ tảng sáng trong sương. Điều này nghĩa là để tính lịch đi, việc đầu tiên là biết ngày chủ nhật tuần này bạn có thể rời Hà Nội ngày sáu hay không, vì lịch hai ngày đêm thứ bảy cho ngày chợ chủ nhật là chuỗi phổ biến nhất: tối thứ bảy đã lên tới Quản Bạ hoặc Yên Minh, sáng chủ nhật chạy nốt chặng ngắn tới Đồng Văn đúng giờ phiên sớm. Ngày chợ khác của các thị trấn lân cận cũng đáng cân nhắc nếu lịch của bạn lẻ: phiên chợ nhỏ dân dã hơn, đường vắng hơn, và vẫn đủ vị vùng cao.
Lịch hai ngày: xuất phát và nghỉ đêm
Ngày một, xuất phát từ Hà Nội khoảng sáu giờ sáng để tránh giờ tan làm và kịp hết quốc lộ trước trưa. Nghỉ trưa ở Hà Giang thành phố, kiểm tra xe, ăn no, rồi chạy chặng lên Quản Bạ trong chiều, tới nơi trước bốn giờ chiều còn sáng để nhập trọ thong thả. Ngày hai, dậy trước sáu giờ, chạy chặng Yên Minh lên Đồng Văn trong sáng sớm: đây là chặng đẹp nhất của cung đường và cũng là chặng cần tầm nhìn tốt nhất. Tới Đồng Văn quanh bảy giờ rưỡi, xe gửi vào các sân quanh thị trấn, và chợ phiên mở dần theo nắng lên. Cách chia này cho bạn hai ngày khỏe, mỗi ngày dưới hai trăm cây số, và vẫn có mặt ở chợ từ lúc phiên còn nguyên vị.
Nếu chỉ có một ngày rảnh thì đi kiểu nào
Chạy một ngày Hà Nội tới Đồng Văn là hơn ba trăm cây số đèo liên tục, chỉ hợp người rất quen đường, xe bền, và thời tiết đẹp. Nếu buộc phải vậy: xuất phát lúc năm giờ sáng, không dừng tham quan dài, chỉ dừng nghỉ nhanh theo mỗi hai tiếng, và chấp nhận tới nơi chiều muộn ngày chợ đã vãn. Phương án khác hợp lý hơn là đi xe khách hoặc xe giữ quen tới Hà Giang đêm trước, thuê xe máy tại chỗ cho ngày chợ: vừa an toàn đường dài, vẫn giữ được cảm giác tự do chạy giữa núi đá. Với khách thuê xe máy ở Hà Nội, nên hỏi trướcMr Tú về lịch trình nếu dự định mang xe lên Hà Giang, vì thời gian thuê dài ngày thường có giá riêng và xe cần được kiểm tra tổng trước chuyến đèo xa.
Khung giờ nên tránh trên cung đường này
Bốn khung giờ xấu nhất: giờ tan làm tối thứ sáu và sáng thứ hai trên quốc lộ, khi xe container và xe khách dày đặc; giữa trưa trưa hè trên các chặng đường dài ít bóng cây; chạng vạng sau sáu giờ chiều ở các khúc đèo vì sương xuống nhanh; và đêm khuya, khi nhiệt độ cao nguyên tụt sâu và mắt mệt dễ nhầm khúc cua. Người dân vùng này có câu kinh điển: chạy đèo thì chạy sáng sớm, nghỉ giữa trưa, về trước tối. Với khách đi mùa đông, thêm một khung giờ nữa cần tránh: sáng sớm băng giá và sương mù trên đỉnh đèo, khi đó nên đợi nắng lên đã rồi mới leo các cung cao.
Chuẩn bị xe và thân người theo lịch
Lịch đẹp cũng phải xe theo kịp. Trước chuyến đi, kiểm tra nhớt, lốp, phanh, đèn và dây cu-ra; nhớt đã cũ thì thay trước, vì chặng đèo dài xiết nhớt nhanh hơn đường phố. Mang theo áo mưa, quần áo ấm vì cao nguyên về chiều lạnh hơn hẳn Hà Nội, và một ít dụng cụ như bơm mini, mõm kê nâng xe sửa vá. Với thân người: ngủ đủ đêm trước xuất phát, không uống rượu dù tiệc tùng cuối tuần, vì cung này đòi hỏi đầu tỉnh táo suốt sáu giờ chạy. Người lái xe trên năm mươi phân khối phải có giấy phép lái xe phù hợp và xe giấy tờ hợp lệ, và nếu thuê xe, nhớ mang theo giấy tờ thuê và liên hệ của bên cho thuê để mọi sự cố giữa đường đều xử lý được nhanh.
Nghỉ ở đâu đêm trước ngày chợ
Nghỉ đêm dọc cung này nên chọn theo khung giờ lên chợ: ngủ Quản Bạ thì sáng chủ nhật còn khoảng tám mươi cây số đèo, ngủ Yên Minh còn khoảng năm mươi, và mỗi lựa chọn đổi lại cảnh đẹp chặng sáng hôm sau. Các homestay thị trấn thường kín vào tối thứ bảy mùa cao điểm, nên đặt trước từ giữa tuần; các homestay thôn bản giá dễ chịu hơn và cho trải nghiệm bữa sáng với ngô nướng, chén trà nóng. Một lưu ý nhỏ: homestay có chỗ để xe trong nhà hoặc sân có khóa là ưu tiên đáng giá ở vùng này, vì đêm cao nguyên lạnh và xe nằm ngoài sương cũng nhanh cũ. Hỏi chủ nhà giờ mặt trời mọc hôm sau để kịp xuất phát, vì các chủ homestay bản địa là bộ lịch thời tiết chính xác nhất của cung đường này.
Câu hỏi thường gặp
Chợ phiên Đồng Văn họp ngày nào trong tuần?
Phiên lớn ở thị trấn Đồng Văn họp sáng chủ nhật hàng tuần. Các thị trấn lân cận có phiên theo vòng tuần khác nhau, hỏi homestay địa phương để biết lịch chính xác tuần đó.
Chạy từ Hà Nội tới Đồng Văn mất bao lâu?
Khoảng ba trăm cây số qua đèo, thường cần chừng bảy đến chín giờ chạy thực tế tùy dừng nghỉ. An toàn và thư thả nhất là chia hai ngày, nghỉ đêm Quản Bạ hoặc Yên Minh.
Xuất phát mấy giờ là hợp lý?
Lịch hai ngày: ngày một xuất phát khoảng sáu giờ sáng; ngày hai dậy sớm chạy chặng cuối trước sáu giờ rưỡi để tới chợ kịp phiên sớm.
Chạy đêm lên Đồng Văn được không?
Không nên nếu chưa quen cung. Sương mù và lạnh sâu về đêm trên các khúc đèo, tầm nhìn kém; về trước tối hoặc nghỉ đêm tại trọ dọc đường an toàn hơn hẳn.
Đi một ngày trọn gói có khả thi không?
Chỉ với người rất quen đường, xe tốt, thời tiết đẹp. Phương án thay thế tốt hơn: đi xe khách tới Hà Giang đêm trước, thuê xe máy tại chỗ cho ngày chợ.
Mùa nào đi chợ phiên Đồng Văn đẹp nhất?
Mùa hoa tam giác mạch cuối tháng mười và hoa đào mùa xuân đều đẹp, nhưng chợ phiên thì đông vui quanh năm; mùa mưa cần theo dõi thời tiết sát hơn khi tính lịch.
Nguồn tham khảo
- Nghị định số 168/2024/NĐ-CP của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ, trong đó có quy định về nồng độ cồn khi lái xe và giấy phép lái xe phù hợp — Văn bản Chính phủ: vanban.chinhphu.vn
Tóm lại
Chạy xe máy từ Hà Nội ra Chợ phiên Đồng Văn nên chia hai ngày với đêm nghỉ Quản Bạ hoặc Yên Minh, xuất phát sớm và lên chợ trước tám giờ sáng chủ nhật; tránh chạy đêm và giờ tan làm trên quốc lộ. Khi cần thuê xe máy cho hành trình Hà Giang, liên hệ Mr Tú qua điện thoại hoặc Zalo trong giờ mở cửa từ 08:00 đến 17:00 hằng ngày, và tham khảo bảng giá thuê xe máy trước khi đặt.